Halifeliğin Kaldırılması



Halifeliğin kaldırılması (3 Mart 1924), Osmanlı Hanedanı elinde bulunan halifelik sıfatının yeni kurulan Türkiye Cumhuriyeti tarafından kaldırılması olayıdır. Devletin laikleştirilmesi konusunda atılan en önemli adımdır. Halife sözcüğü, Arapça bir kelime olup Hz. Muhammed'in dünya işlerine vekalet etme anlamında kullanılır. Halifelik ya da Hilafet, İslami siyasi yönetimine verilen addır. Halifelik makamı Yavuz Sultan Süleyman'ın Memlük Devletine son vermesiyle Osmanlı Devleti'ne geçmiştir. 

Halifelik makamının birleştirici gücü ve fonksiyonu olması gerekir. Çoğu zaman aynı anda birkaç devlette görülmüştür. Başka bir devletteki halifeyi tanımayarak başka bir devlet kendi halifesini ilan etmiştir.  En önemli sorun ise hilafet makamının kaldırılmadığı sürece Türkiye Cumhuriyeti'nde yapılması gereken zorunlu inkılapların önünde bir engel olarak görülüyordu.


Halifeliğin Kaldırılmasını Hazırlayan Sebepler

Saltanatın kaldırılması ve IV. Mehmet'in (Padişah Vahdettin) İstanbul'dan sınır dışı edilmesinin ardından TBMM'nin seçmiş olduğu Abdulmecit Efendi, eski rejimi savunanların tek ve son umudu haline gelmiş ve bundan destek alan Abdulmecit Efendi, imzasını Halif- i Müslimin olarak atması kararlaştırılmışken ileride hanlık iddiasında bulunabileceğine işaret eden " Halife Abdulmecit bin Abdulaziz Han " olarak atmaya başlamıştı. Cuma Selamlığına Fatih'in kıyafeti ve başındaki sarıkla çıkmak istedi. Yeniden törenler düzenlemeye ve demeçler vermeye başladı. Bunun üzerine birçok İslam devletleri kendisine bağlılığını bildirmesiyle kendisini İslamın önderi olarak görmeye başladı. Bu durumdan rahatsız olan Mustafa Kemal, İzmir'deki ordu tatbikatı sırasında ordu komutanlarına düşüncesini açıklayarak halifeliğin kaldırılmasını meclis gündemine getireceğini belirtti
Halifeliğin Kaldırılması

 

Halifeliğin kaldırılması

1 Mart 1924 Yılında yapılan bütçe görüşmelerinde Halifeliğe ayrılacak ödeme konusu gündeme getirildikten sonra 3 Mart 1924'de kabul edilen yasa ile halifelik kaldırılmış ve ileride hilafet konusunda hak iddia etmemeleri için Osmanlı hanedanı üyelerinin de yurt dışına gönderilmelerine karar verildi. 5 Mart 1924 sabahı Abdulmecid Efendi ailesi ile bilikte Türkiye topraklarından ayrıldı.

Halifeliğin kaldırıldığı gün başka kararlar da alındı:
  • Osmanlı hanedanı yurt dışına çıkarıldı
  • Tevhid-i Tedrisat Kanunu kabul edildi
  • Şerriye ve Evkaf Vekaleti kaldırıldı. Yerine Diyanet İşleri Başkanlığı ve Vakıflar Genel Müdürlüğü kuruldu
  • Erkan-ı Harbiye Vekaleti kaldırıldı. Yerine Genel Kurmay Başkanlığı ve Milli Savunma Bakanlığı kuruldu.
  • Yeni düzen yürürlüğe girdi
Halifeliğin Kaldırılmasının Sonuçları
  • Halifeliğin kaldırılması, laik düzene geçişin ilk adımıydı. 
  • Halifeliğin kaldırılması eski rejim taraftarlarını etkisizleştirmiş, iç ve dış politika da tam bağımsızlık sağlamıştır.
  • Ulusal egemenlik anlayışını güçlendirmiştir.
  • TBMM'ndeki karşıt görüşlerin etkisi azalmıştır.
  • Halifeliğe bağlı kurumlarda yeni düzenlemeler gerçekleştirilerek bu kurumların TBMM'ne geçişi sağlanmıştır.
  • Osmanlı hanedanı 155 kişilik bir ekiple yurt dışına çıkarılmıştır.
  • Halifeliğin kaldırılmasından sonra Şerif Hüseyin kendisini halife ilan etti. Bunun üzerine 9 ülke yöneticisi de kendilerini halife ilan ettiler.

Yayınlanma Tarihi : 03.11.2014 04:10:03





Halifeliğin Kaldırılması Yorumları
İsminiz 
Yorumunuz 
Güvenlik 
 Kırmızı renk ile yazılan sayıyı girin
   

1 Yorum Yapılmış "Halifeliğin Kaldırılması"

yılmaz

Cevap Sayısı: 0
birincisi..yavuz sultan selim olacak..onu duzeltiniz.
2.4 vahidettin yok..6.mehmet vahideddin var..tarihi lütfen dikkatli anlatın ...

2016-12-27 / Kullanıcı oyu: 4,5

İlginizi Çekebilecek Diğer Yazılar

Latin Harflerinin Kabulü

Latin harflerinin kabulü, Türk tarihi açısından önemli bir olaydır. Atatürk, Türkçe'nin daha kolay okunması ve yazılması, eğitimin yaygınlaştırılması için harf değişikliğinin gerekli olduğunu düşünmüştü ve bunun için çalışmalar ya...

Atatürkün Ankaraya Gelişi

Atatürk’ün Ankara’ya gelişi, Türk milletinin tarihi açısından çok önemli bir yere sahiptir. Birinci Dünya Savaşı gerçekleştikten sonra Osmanlı Devleti bu büyük savaşta yenilgiye uğramış oldu. Bu yenilginin ardından Osmanlı Devl...

1921 Anayasası

1921 Anayasası, günümüzde Büyük Millet Meclisi Anayasası veya Teşkilat-ı Esasiye Kanunu olarak adlandırılmaktadır. Türk tarihi açısından bu kanun önemli bir öneme sahiptir. Türk Cumhuriyet'inin ilk anayasası olarak bilinmektedi...

İstanbulun Kurtuluşu

İstanbul'un Kurtuluşu, dünyada eşi benzeri olmayan en güzel kentlerden biri olan İstanbul 29 Mayıs 1453 tarihinde dönemin Osmanlı İmparatorluğu Padişahı Fatih Sultan Mehmet tarafından fethedildi. Osmanlıların, Bizans İmparatorluğu...

Amasya Tamimi

Amasya Tamimi, tam bağımsız ve ulusal egemenliğe dayanan yeni Türkiye Cumhuriyetinin temellerini oluşturan ilk belge olması nedeniyle Türkiye Cumhuriyeti açısından önemi büyüktür. 21 Haziran 1919 günü Amasya'da Saraydüzü Kışlası'n...

Halifeliğin Kaldırılması

Halifeliğin kaldırılması (3 Mart 1924), Osmanlı Hanedanı elinde bulunan halifelik sıfatının yeni kurulan Türkiye Cumhuriyeti tarafından kaldırılması olayıdır. Devletin laikleştirilmesi konusunda atılan en önemli adımdır. Halife sö...

Kuvayi-milliye

Kuva-yi milliye Anadolu'nun Yunan, İngiliz, Fransız, İtalyan ve Ermeni birliklerince işgal edildiği dönemlerde, Osmanlı ordusunun silahlarının alınıp dağıtıldığı zorlu günlerde ortaya çıkan bir milli direniş örgütüne verilen isimd...

Tekalifi Milliye Emirleri

Tekalifi Milliye Emirleri, Kurtuluş Savaşı'nın dönüm noktalarından biridir. Onun öncesinde 10 Temmuz 1921'de birliklerimizin eksik hareket kabiliyeti nedeniyle Yunan ordusunun başarısıyla Kütahya-Eskişehir Muharebesi kaybedildi. 1...

Cumhuriyetin İlanı

Cumhuriyetin ilanı için ilk atılan adım TBMM'nin seçimini yenilemek oldu. TBMM'si cumhuriyeti ilan etmemiş olsa da görevini büyük bir titizlikle yerine getiren tarihi bir meclis olmuştur. Mustafa Kemal TBMM'sini yenileme kararı al...

Misakı Milli

Misak-ı Milli, Kurtuluş savaşının siyasi manifestosu olan son Osmanlı Mebusan Meclisi tarafından 28 Ocak 1920 tarihinde alınan ve Türkiye'nin kabul edebileceği barış koşullarındaki kırmızı çizgilerini belirten altı maddelik bildir...












#



Gizlilik İlkeleri | Güvenlik İlkeleri | İletişim | Site Haritası |RSS Kaynağı| Yardım Forumları

Kurtuluş Savaşı, Sitede yer alan grafiklerin tüm hakları saklıdır. Kopyalayanlar hakkında yasal işlem yapılacaktır. Sitede yer alan bilgiler sadece bilgilendirme amaçlı olup, kullanımına, uygulanmasına, satın alınmasına, delil gösterilmesine veya tavsiye edilmesine aracılık etmez. Sitemizdeki bilgiler, hiç bir zaman kesin bilgi kaynağı olmayıp, kullanıcılar tarafından eklenmiştir veya yorumlanmıştır. buradaki bilgiler sitemizin asıl görüşlerini içermeyebileceği gibi hiçbir taahhüt ve tavsiye yerine de geçmez.

DMCA.com

Eylül - 2017